انواع مختلفی از تست های شنوایی برای کودکان وجود دارد. بهترین نوع برای فرزند شما بستگی به سن و توانایی های او دارد. کلینیک سمعک آلفا، بهترین مرکز شنوایی سنجی نوزاد در تهران می باشد که اگر مشکوک به کم شنوایی فرزندتان هستید، اولین قدم، انجام آزمایش و تست های شنوایی سنجی برای شناسایی علت است.
📌 پاسخ سریع: شنوایی سنجی نوزاد چگونه انجام میشود و بهترین زمان آن چه موقع است؟
تست شنوایی نوزادان شامل آزمونهای غربالگری OAE (بررسی سلولهای حلزون) و تشخیصی ABR / ASSR (پاسخ ساقه مغز به صوت) است که در حالت خواب طبیعی نوزاد، کاملاً بدون درد و بدون نیاز به بیهوشی ظرف ۱۵ تا ۳۰ دقیقه انجام میگیرد. بهترین زمان انجام آن بدو تولد تا قبل از ۳ ماهگی است. در کلینیک شنوایی سمعک آلفا در تهران این آزمونها با تجهیزات فوقپیشرفته اینترآکوستیک تحت نظارت مستقیم سارا باقری (شنواییشناس، نظام پزشکی ۱۰۹۰-ش) انجام و گواهی رسمی سلامت شنوایی صادر میشود.
| نوع آزمون نوزاد | بخش مورد بررسی در سیستم شنوایی | شرایط انجام و سن نوزاد | مدت زمان و درد | هدف بالینی |
|---|---|---|---|---|
| تست OAE (غربالگری حلزون) | سلامت سلولهای مویی خارجی حلزون گوش (Cochlea) | بدو تولد تا ۱ ماهگی (خواب طبیعی نوزاد) | ۵ تا ۱۰ دقیقه (کاملاً بدون درد) | غربالگری اولیه Pass / Refer |
| تست ABR تشخیصی | عصب شنوایی و مسیرهای شنوایی تا ساقه مغز | از بدو تولد به ویژه در موارد مردودی OAE یا نارس بودن | ۲۰ تا ۴۰ دقیقه در خواب آرام | تعیین دقیق آستانه شنوایی و نوع کمشنوایی |
| تست تمپانومتری ۱۰۰۰ هرتز | پرده گوش و گوش میانی نوزاد زیر ۶ ماه | بررسی مایع یا عفونت پشت پرده گوش نوزاد | کمتر از ۲ دقیقه | افتراق کمشنوایی انتقالی از حسی-عصبی |
کلینیک آلفا، مرکز شنوایی سنجی نوزاد در تهران
آزمایش شنوایی همه کودکان از بدو تولد امکان پذیر است. معمولا ابتدا آزمایش های غربالگری انجام می شود و اگر احتمال کم شنوایی وجود داشته باشد، کودک به شنوایی شناس ارجاع داده می شود. سپس شنوایی شناس طیفی از آزمایشات عینی و یا رفتاری را برای ایجاد تصویری دقیق از شنوایی کودک شما انجام می دهد. انجام تست شنوایی برای نوزاد ضروری است به دلیل اینکه نوزاد انسان از بدو تولد شروع به یادگیری و جمع آوری اطلاعات از محیط اطرافش میکند. یکی از مهمترین ابزارهای یادگیری نوزادان گوش می باشد. بنابراین کم شنوایی بر روی یادگیری و تکلم او تاثیر می گذارد. مشکلات شنوایی نوزادان پنهان بوده و تنها با تست شنوایی سنجی تشخیص داده میشود.

تست شنوایی نوزاد چه زمانی انجام میشود؟
این تست معمولاً بلافاصله پس از تولد نوزاد در بیمارستان انجام میشود. معمولا برنامۀ غربالگری شنوایی سنجی نوزادان در بدو تولد و قبل از ترخیص از بیمارستان انجام میگیرد. اگر آزمایش های غربالگری نشان دهد که فرزند شما کم شنوایی دارد، آزمایشات بیشتری لازم است. بهتر است تست در فاصله زمانی بدو تولد تا هفته چهارم یا پنجم انجام شود؛ اما انجام ان تا سه ماهگی هم مانعی ندارد. انجام شنوایی سنجی کودک و نوزاد در روزهای اولیه تولد از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است و اگر کم شنوایی نوزاد تا قبل از ۳ ماهگی وی تشخیص داده شود، قطعا روند توانبخشی و تجویز سمعک نیز با کیفیت بیشتری انجام خواهد گرفت.
- آیا آزمایشات شنوایی برای نوزاد خطری دارد؟
انجام تست شنوایی خطری ندارد.
- آیا آماده سازی خاصی برای تست های شنوایی سنجی لازم است ؟
کودک و نوزاد شما برای آزمایش شنوایی به آماده سازی خاصی نیاز ندارد.
علائم کم شنوایی نوزادان:
- عدم واکنش به صدای والدین تا 3 ماهگی
- تقلید نکردن صداها یا گفتن چند کلمه ساده تا 12 ماهگی
- تا 6 ماهگی چشم یا سر خود را به سمت صدا نچرخاند
- عدم واکنش به صداهای بلند
انواع تست شنوایی برای نوزادان:
انواع مختلفی از تست های شنوایی وجود دارد. برخی از آنها ممکن است برای نوزادان و کودکان در هر سنی استفاده شود. برخی دیگر بر اساس سن و سطح درک نوزاد وکودک شما انجام شود. شنوایی سنجی نوزادان چهار مرحله است.مرحله اول شنوایی سنجی نوزادان در بدو تولد است.مراحل بعدی شنوایی سنجی نوزادان در سه ماهگی،شش ماهگی و نه ماهگی است.
- پاسخ شنوایی ساقه مغز (ABR):
این تست شنوایی سنجی، کم شنوایی حسی عصبی را بررسی می کند. نحوه واکنش مغز به صدا را اندازه گیری می کند. اغلب برای آزمایش نوزادان، از جمله نوزادان تازه متولد شده استفاده می شود. در طول این آزمون، شنوایی شناس الکترودها را روی پوست سر و پشت هر گوش قرار می دهد. الکترودها به کامپیوتر متصل می شوند.هدفون های ریز داخل گوش قرار می گیرند.کلیک ها وآهنگ ها به هدفون ارسال می شود.الکترودها پاسخ مغز به صداها را اندازه گیری می کنند و نتایج را روی کامپیوتر نمایش می دهند. این آزمایش بدون درد است و تنها چند دقیقه طول می کشد. کم شنوایی حسی -عصبی (که ناشنوایی عصبی نیز نامیده می شود) به دلیل مشکل در ساختار گوش ویا اعصاب کنترل کننده شنوایی ایجاد می شود. ممکن است در بدو تولد وجود داشته باشد یا در اواخر زندگی خود را نشان دهد. کم شنوایی حسی عصبی معمولا دائمی است. این نوع کم شنوایی از خفیف (ناتوانی در شنیدن برخی صداها) تا عمیق (ناتوانی در شنیدن هر صدا) متغیر است. درمان و مدیریت کم شنوایی حسی عصبی به سن و میزان جدی بودن آن بستگی دارد.
- انتشارات صوتی برانگیخته (EOAE):
آزمایشی که از یک پلاگ کوچک و انعطاف پذیر استفاده می کند که در گوش نوزاد قرار می گیرد. صداها از طریق دوشاخه ارسال می شوند. یک میکروفون در دوشاخه، پاسخهای صوتی (انتشارات) گوش طبیعی را در واکنش به صداها ضبط میکند. در نوزادی که دچار کم شنوایی آزمایش است، هیچ انتشاری وجود ندارد. این آزمایش بدون درد است و اغلب فقط چند دقیقه طول می کشد. این در هنگام خواب نوزاد نیز انجام می شود.
- تست انتشارات آکوستیک (OAE):
این تست برای نوزادان و کودکان خردسال استفاده می شود. در طول این نوع تست شنوایی، شنوایی شناس یک پروب کوچک که شبیه یک گوشی است را در داخل کانال گوش قرار می دهد. صدا به کاوشگر ارسال خواهد شد. کاوشگر واکنش گوش داخلی به صداها را ضبط و اندازه گیری می کند. این آزمایش می تواند کم شنوایی را پیدا کند، اما نمی تواند تفاوت بین کم شنوایی انتقالی و حسی عصبی را تشخیص دهد.
- تست DPOAE
تستDPOAE به دلیل دقت بالا و فرکانس های بیشتری که دارد معمولا در کلینیک های شنوایی انجام می شود.این نوع تست به صورت انرژی و امواج برگشتی(منعکس کننده) می باشد که در جهت تشخیص و تفسیر نتایج وابسته به سلامت گوش میانی و خارجی می باشد.DPOAE به راحتی و به سرعت برای شنوایی سنجی نوزادان و کودکان انجام می گیرد و ثبت می شود.این تست اطلاعات اولیه غربالگری شنوایی و همچنین اطلاعات تشخیصی دقیق را در موارد مشکوک به کم شنوایی ارائه می دهند.
- تست TEOAE
این تست اطلاعاتی را دربارهی صحت و سلامت سلولهای مویی خارجی حلزون فراهم میآورد. آزمایش سریعی است و در زمان کوتاهی انجام میشود و راحت و آسان است. این نوع تست، یک تست غربالگری می باشد که در این تست نسبت به DPOAE فرکانس های کمتری بررسی می شود و دقت کمتری نیز دارد.
اکثر کودکان نیز باید در معاینات منظم، سلامت شنوایی خود را بررسی کنند. متخصصین تست های شنوایی دقیق تری را در سنین 4، 5، 6، 8 و 10 سالگی توصیه می کنند.همچنین یک غربالگری شنوایی سنجی کودک نیز در قبل از ورود به مدرسه انجام می شود بدین منظور که اگر کم شنوایی کودک در بدو تولد به اشتباه تشخیص داده نشده، این کودک با مشکلات شنوایی و گفتاری وارد مدرسه نشود بلکه در ابتدا به مشکلات شنوایی و گفتاری اش رسیدگی شود. انجام این تست برای همه کودکان ۶ ساله در دوران قبل از ورود به مدرسه اجباری می باشد.هنگام مراجعه به مرکز شنوایی سنجی نوزادان و کودکان به عنوان بخشی از ارزیابی شنوایی، ادیولوژیست یک بررسی تاریخچه سلامت کامل و معاینه را انجام می دهد.

علائم کم شنوایی در کودکان:
- تاخیر در گفتار یا گفتاری که درک آن سخت است.
- وقتی والدین کودک را صدا می زنند پاسخ نمی دهد.
- مشکل در شنیدن صداهای با صدای بلند.
- نیاز به افزایش صدا در تلویزیون یا پخش کننده موسیقی.
- احساس صدای زنگ یا سوت در گوش.
انواع تست شنوایی برای کودکان:
- شنوایی سنجی تون خالص:
آزمایشی که از یک ماشین الکتریکی استفاده می کند که صداها را با صداها و بلندی های مختلف در گوش کودک شما ایجاد می کند. کودک اغلب از نوعی هدفون استفاده می کند. در این گروه سنی، زمانی که صدا در گوشی شنیده می شود، به سادگی از کودک خواسته می شود تا به نوعی پاسخ دهد. تست های شنوایی در اتاق های تست عایق صدا انجام می شود. مهم است که اتاق در حین ارزیابی ساکت و بدون حواس پرتی باشد.
- تست های تشخیص گفتار:
تست های تشخیص گفتار توانایی کودک در شنیدن کلمات را در سطوح مختلف بررسی می کند. ادیولوژیست(شنوایی شناس) از کودک میخواهد که اسباببازیها یا تصاویر را شناسایی کند، یا کلماتی را که خودشان گفتهاند یا از یک فایل ضبط شده را تکرار کند. از این طریق، ادیولوژیست می تواند آرام ترین سطحی را که در آن کودک می تواند کلمات استفاده شده را به درستی تشخیص دهد، ارزیابی کند. از این تست می توان برای ارزیابی مهارت های لب خوانی نیز استفاده کرد.
- تمپانومتری:
تمپانومتری آزمایش سریع عملکرد گوش میانی است. این کمک می کند تا ببینید آیا گوش سالم است یا خیر. این دقیقا یک تست شنوایی سنجی به حساب نمی آید اما نتایج تمپانومتری می تواند مایع، لوله یکسان کننده فشار، سوراخ در پرده گوش یا گوش میانی سالم را نشان دهد. این آزمایش می تواند به تصمیم گیری در مورد نیاز به درمان پزشکی کمک کند. تمپانومتری یکی از آزمایشاتی است که در طی یک جلسه انجام می شود.
- تست رفتاری:
ارزیابی شنوایی شناسی رفتاری آزمونی برای بررسی سیستم شنوایی است. توانایی های شنوایی کودک را اندازه گیری می کند. این تست دارای بخش های مختلفی برای بررسی گوش خارجی، میانی و داخلی است. روش های مختلفی برای تست سنین مختلف وجود دارد.
- شنوایی سنجی مبتنی بر بازی:
تست شنوایی سنجی مبتنی بر بازی در کودکان خردسال بین 1.5تا5سال ممکن است که نیاز پیدا شود. در این آزمایش صدا هایی از طریق هدفون یا بلندگو پخش شده و ادیولوژیست از کودک می خواهد که هنگام شنیدن صدا یک کار خاصی را انجام دهد. این کار ممکن است تکمیل کردن یک پازل یا انداختن توپی داخل سبد باشد.

نتایج تستهای شنوایی سنجی نوزادان چگونه تفسیر میشود؟
نتایج شنوایی سنجی وجود کم شنوایی و هم نوع آن را تشخیص می دهد. اگر برای فرزند شما کم شنوایی انتقالی تشخیص داده شد، متناسب با علت بروز این اختلال پزشک روش درمانی را توصیه می کند.
اگر کم شنوایی حسی – عصبی تشخیص داده شد، نتایج امکان دارد حالت های زیر را نشان دهد:
- کم شنوایی ملایم: فرزند شما قادر به شنیدن برخی از اصوات مانند صدا های خیلی کم یا زیاد نمی باشد.
- کم شنوایی متوسط: فرزند شما برای درک گفتار در یک محیط پر سروصدا با مشکل مواجه است.
- کم شنوایی شدید: فرزند شما بیشتر صدا ها را نمی شنود.
- کم شنوایی عمیق: فرزند شما هیچ صدایی را نمی شنود.
انواع کم شنوایی:
کم شنوایی به 4 نوع تقسیم میشود که عبارتند از :
- کم شنوایی انتقالی کم شنوایی انتقالی در اثر اختلالاتی در گوش خارجی، پرده گوش ، گوش میانی و استخوانچه های آن رخ می دهد. این نوع کم شنوایی زمانی رخ می دهد که انرژی صوتی به خوبی توسط مجرای گوش، پرده صماخ و یا استخوانچه های گوش میانی به گوش داخلی منتقل نشود.
- کم شنوایی حسی عصبی این نوع کم شنوایی ناشی از آسیب به ارگان سلولهای مویی قرارگرفته در حلزون یا به دلیل اختلالات ناشی از عصب می باشد. این نوع کم شنوایی در بیشتر موارد دائمی و غیرقابل بازگشت هستند.
- کم شنوایی آمیخته(ترکیبی) هنگامی که کم شنوایی منشا دوگانه حسی عصبی و انتقالی داشته باشد. در این نوع کاهش شنوایی، بخشهای مختلف گوش (خارجی، میانی و داخلی) و اعصاب شنوایی ممکن است آسیب دیده باشند.
- کم شنوایی مرکزی کم شنوایی مرکزی در اثر آسیب به عصب شنوایی یا سیستم شنوایی مرکزی بوجود میآید هم چنین کم شنوایی مرکزی ممکن است در اثر آسیب به سر، بیماریها یا تومورها به وجود بیاید. امواج صوتی از طریق همه قسمتهای گوش به طور طبیعی انتقال پیدا میکنند، اما عصب شنوایی قادر به ارسال پالسهای الکتریکی به مغز نمیباشد یا امکان دارد مراکز شنوایی در مغز به طور مطلوب سیگنالهای صوتی را دریافت نکنند.
درمان کم شنوایی:
برخی از درمانهای پیشنهادی برای مشکلات شنوایی نوزادان و کودکان:
- استفاده از سمعک و سایر ابزارهایی که به شنوایی کمک میکنند.
- کاشت حلزون گوش برای افرادی که دچار کم شنوایی شدید هستند.
- آموزش زبان اشاره برای کمک به برقراری ارتباط با کودک.
بهترین و مجهزترین مرکز شنوایی سنجی نوزاد در تهران
کلینیک تخصصی آلفا، مجهز به پیشرفته ترین فناوری های ارزیابی سیستم شنوایی می باشد. این مرکز تخصصی شنوایی که بهترین و مجهزترین مرکز شنوایی سنجی نوزاد در تهران می باشد، با پرسنل و متخصصینی مجرب و تجهیزات پیشرفته، خدمات تشخیصی و درمانی با کیفیت، در زمینه گوش و شنوایی به مراجعه کنندگان ارائه می کند. تست های شنوایی سنجی مختص نوزادان و کودکان مانند تست های OAE و تست ABR در مرکز شنوایی سنجی الفا انجام می شود. کلینیک تخصصی آلفا، مرکز شنوایی سنجی نوزاد در تهران دارای تمام دستگاه های غربالگری شنوایی است.

شنوایی سنجی نوزاد در شمال تهران
کلینیک تخصصی آلفا یکی از بهترین مراکز شنوایی سنجی نوزاد در تهران می باشد. این کلینیک شامل بخش هایی مانند آزمون های الکتروفیزیولوژیک ( شاملABR , OAE , ASSR) جهت ارزیابی شنوایی تمامي سنين اعم از نوزادان تا سالمندان و همچنين تجویز سمعک های برند های معتبر دنیا و وسایل کمک شنوایی می باشد.همچنین در کلینیک سمعک آلفا تحویل سمعک در همان روز بدون نیاز به قالبگیری و تعمیر و تنظیم انواع سمعک و ساخت قالب ضدآب و صداشکن انجام می شود. ارزیابی و درمان وزوز گوش، تهيه قالبهای ضد صوت و ضدآب و ارزیابی سرگیجه وعدم تعادل است، تست فیزیولوژیک OAE جهت ارزیابی گوش داخلی و ارزیابی شنوایی نوزادان، غربالگری و ارزیابی شنوایی نوزادان (OAE), انجام کلیه تست های شنوایی(PTA) و الکترو فیزیولوژیک برای نوزاد و بزرگسال از دیگر خدمات مرکز شنوایی سنجی و سمعک آلفا می باشد.
این نکته قابل توجه است که غربالگری بیمارستانی آزمونی است که فقط والدین متوجه بشوند که باید تست های تکمیلی شنوایی را سالی یکبار از 6 ماه تا 2سالگی برای فرزند خود انجام بدهند و پس از آن هم سالیانه چکاب های شنوایی سنجی را برای فرزند خود انجام دهند. البته این امکان وجود دارد که در غربالگری بیمارستانی مشکلاتی وجود داشته باشد. از جمله سر و صدای محیط که ممکن است پاسخ نادرستی در نتایج شنوایی سنجی ثبت شود و یا کمبود وقت و زمان که با توجه به تعداد بالای نوزادان ممکن است نتایج دقیقی ثبت نشود. شما می توانید برای انجام تست ها و آزمون های شنوایی برای فرزند خود که به وسیله دستگاه های پیشرفته و با دقت بالا صورت می گیرد، به مرکز شنوایی سنجی آلفا مراجعه کنید و یا با شماره تلفن های زیر تماس حاصل فرمایید.
سوالات متداول مراجعه کنندگان شنوایی سنجی نوزاد
آیا پس از غربالگری بیمارستانی نوزاد، مراجعه به کلینیک شنواییسنجی ضروری است؟
بله، غربالگری بدو تولد در بیمارستان صرفاً اولیه است و به دلیل احتمال وجود مایع جنینی در کانال گوش یا نویز بخش نوزادان، توصیه میشود پس از اولین استحمام و تا پیش از یکماهگی، تست دقیق DPOAE و ABR در کلینیک تخصصی انجام شود.
تستهای بیمارستانی چه تفاوتی با تجهیزات کلینیک تخصصی شنواییسنجی دارند؟
دستگاههای کلینیکی فرکانسهای گستردهتری را با دقت تشخیصی بالا ارزیابی میکنند و در اتاقک آکوستیک استاندارد توسط ادیولوژیست تفسیر میشوند؛ همچنین امکان انجام همزمان تمپانومتری ۱۰۰۰ هرتز و ABR تشخیصی در خواب طبیعی نوزاد وجود دارد.
آیا آزمایشهای شنوایی نوزاد (OAE و ABR) درد یا خطری دارند؟
خیر، این آزمایشها کاملاً غیرتهاجمی، بدون درد و بدون اشعه هستند و در حالت خواب طبیعی نوزاد بدون نیاز به آمادهسازی خاص انجام میگیرند.
مراجع و پروتکلهای غربالگری و تشخیصی شنوایی نوزادان (Clinical References):
- Joint Committee on Infant Hearing (JCIH 2019): Principles and Guidelines for Early Hearing Detection and Intervention Programs. Journal of Early Hearing Detection and Intervention, 4(2), 1–44. PubMed PMID: 31599723
- World Health Organization (WHO): Newborn and infant hearing screening: guidance for implementation. Geneva: World Health Organization. WHO Guidelines
- American Speech-Language-Hearing Association (ASHA): Practice Portal for Pediatric Hearing Loss and Auditory Evoked Responses.